گرامیداشت سالگرد مقاومت مدنی در میدان«تیانآنمن» چین
سید علی محمودی
امروز سالگرد کشتار میدان تیانآنمن(دروازۀ صلح آسمانی) است که در سال ۱۹۸۹در پکن رخداد. ۳۱ سال از سرکوب آزادیخواهان به پیشگامی دانشجویان چینی در پکن میگذرد. این فیلم کاملترین در نوع خود است که «مرد تانکی» و ایستادگی او دربرابر تانکهای ارتش چین را در یک نافرمانی مدنی نشان میدهد. او برای مدتی جلوی حرکت تانکهای تایپ ۸۹ چینی را میگیرد. سپس از تانک اولی بالا میرود و حرفهایی را خطاب به سرنشینان تانکها فریاد میزند. تصویر ایستادگی این مرد دربرابر ستون تانکها، یکی ازبرجستهترین و الهام بخشترین تصاویر مستند ثبت شده درجهان است. هویت و عاقبت«مرد تانکی» هیچگاه معلوم نشد.
یک گزارشگر بی بی سی به تازگی در یک گفت و گوی میدانی در پکن، با نشان دادن این فیلم- که در حافظۀ جهانی ثبت شده- از تاثیر آن بر مردم چین میپرسد. نتیجۀ این گفت و گو نشان میدهد که ۸۰ درصد از پاسخدهندگان درخیابان های پکن اظهارکرده اند که هرگز این فیلم را ندیدهاند و چیزی درباره آن نشنیدهاند! بعضی هم شاید از ترس، دیدن آنرا انکار کردهاند. یک نفر هم گفتهاست:«چطور جرئت میکنی این فیلم را در اینجا نشانی بدهی!» در دانشگاه پکن، شماری از دانشجویان، با دیدن فیلم گفتهاند که از این رخداد و کشتار، اطلاع و آگاهی دارند.
جالب است که هنگ کنگیها بیش از اهالی پکن این رخداد تاریخی را به یاد میآورند! آنان در گردهمآیی چند هزار نفری در پارک ویکتوریا و یکی از محلات کارگری، مراسم یادبود این قربانیان را برگزار کردهاند. درگردهمآیی کارگران، پلیس با معترضان درگیرشده و چند نفر را بازداشت کرده است. این نخستین بار است که به مناسبت سالگرد کشتار میدان تیان ان من، مراسمی در هنگ کنگ برگزار میشود.