Исроил зарбалари охирги эмас: операция энди бошланмоқда

Яқин Шарқда ҳарбий низо яна авж олмоқда. Исроил билан Эрон ўртасидаги кескин зиддият янги босқичга кўтарилди. 13 июнь куни тонгда бошланган ҳаво ҳужумлари остида қолган Эрон ҳудудлари ҳамон нишон бўлиб қолмоқда. Аммо бунинг ортидаги стратегик мақсадлар, эҳтимолий давоми ва халқаро таъсир кўлами жуда жиддий эканини кўрсатмоқда.

14 кунлик зарба режаси

The Wall Street Journal нашрига интервью берган Исроилнинг юқори мартабали расмийсининг таъкидлашича, бу операция ҳали якунланмаган ва аслида 14 кунлик ҳарбий сценарийга мўлжалланган. Бу маълумот таҳлилчиларнинг аввалроқ билдирган тахминларини тасдиқлади — уларнинг фикрича, дастлабки зарбалар Эроннинг ядровий лойиҳаларига жиддий шикаст етказмаган. Бошқача айтганда, бу ҳужумлар — асосий зарбага тайёргарлик бўлиши мумкин.

Стратегик имкониятлар ойнаси очилди

The Times of Israel нашрида Исроил армияси бу ҳақда расман баёнот берди: “Биз стратегик имкониятлар ойнасида турибмиз. Қайтмас нуқтадан ўтдик ва энди ҳаракатсизлик қатъий мумкин эмас”, – дейди Исроил ҳарбийлари. Бу сўзлар шуни кўрсатадики, Тель-Авивдаги ҳарбий ва сиёсий доиралар учун ҳозирги вазият фақат мудофаа эмас, балки узоқни кўзлаб қурилаётган стратегиянинг ажралмас қисми ҳисобланмоқда.

Ҳужумлар марказида – Натанз

Исроилнинг 13 июнь кунги биринчи ҳужумлари Натанздаги уранни бойитиш заводига қаратилди. Бу иншоот нафақат Эроннинг стратегик ядровий марказларидан бири, балки мамлакатнинг техник имкониятларини намоён қилувчи рамзий нуқта ҳисобланади. Эрон расмийларининг баёнотига кўра, фақат ер усти инфратузилмалари шикастланган. Бироқ Исроил армияси ер остидаги жабҳалар, жумладан, бойитиш марказлари, электр жиҳозлари ва логистика объектларига ҳам шикаст етказилганини даъво қилмоқда.

Операция кенгайиши мумкин

Исроил армияси матбуот котиби Эфи Дефриннинг таъкидлашича, бу ҳарбий ҳаракатлар эндигина бошланди. Унинг айтишича, Исроил бир вақтнинг ўзида мақсадли объектларга зарба бериш ва мамлакатнинг ўз мудофаа тизимини максимал даражада таъминлаш устида иш олиб бормоқда. Шу билан бирга, армия Эрон томонидан мумкин бўлган жавоб зарбаларга ҳам жиддий тайёргарлик кўрмоқда.

Таҳлил ва хавотир: кейинги қадам нима бўлади?

Бундай кенг кўламли операция, албатта, халқаро майдонда турли муносабатларга сабаб бўлди. Бир томонда, Исроил ядровий хавфни бартараф этиш мақсадини қўйган бўлса, иккинчи томонда, Эроннинг суверенитети ва технологик ривожига қилинаётган аралашув сифатида баҳоланаётган бу ҳужумлар янада кўпроқ зиддиятларни келтириб чиқариши мумкин.

Хулоса: тинчлик қайда?

Мавжуд вазият шундай кўрсатмоқдаки, Яқин Шарқ яна таҳликали босқичга кирди. Исроил ва Эрон ўртасидаги ҳар бир қадам нафақат икки давлат, балки бутун минтақадаги геосиёсий мувозанатга таъсир этмоқда. Ҳар бир зарба, ҳар бир баёнот глобал хавфсизлик тизимини қайта шакллантираётгани барчамиз учун ойдинлашмоқда.

Бу тўқнашув қанчагача давом этади? Ҳали номаълум. Аммо бир нарса аниқ — жаҳон жамоатчилиги бу жараённи нафасини ушлаб кузатмоқда.