«Η ελευθερία και η αγάπη δεν απαγορεύονται»
Περισσότεροι από 35.000 άνθρωποι κατέκλυσαν σήμερα τους δρόμους της Βουδαπέστης για να συμμετάσχουν στην 30ή Πορεία Υπερηφάνειας, στέλνοντας ένα ξεκάθαρο μήνυμα αντίστασης στις απειλές και τις απαγορεύσεις του υπερσυντηρητικού πρωθυπουργού της Ουγγαρίας, Βίκτορ Όρμπαν. Παρά την επίσημη κυβερνητική απαγόρευση της διοργάνωσης, η παρέλαση πραγματοποιήθηκε κανονικά κοντά στο Δημαρχείο της πρωτεύουσας με σύνθημα: «Η ελευθερία και η αγάπη δεν απαγορεύονται».
Ο Ούγγρος πρωθυπουργός, αν και απέφυγε να διατάξει άμεση καταστολή από τις δυνάμεις ασφαλείας, προειδοποίησε τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα με νομικές συνέπειες. Το κλίμα έντασης δεν πτόησε χιλιάδες πολίτες που ταξίδεψαν από κάθε γωνιά της χώρας για να δηλώσουν: «δεν υπερασπιζόμαστε μόνο τα γκέι δικαιώματα, αλλά τα ανθρώπινα δικαιώματα όλων των Ούγγρων».
Στην πορεία συμμετείχαν επίσης υψηλόβαθμοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, μεταξύ των οποίων η Ισπανίδα αντιπρόεδρος Γιολάντα Ντίαθ και ο υπουργός Πολιτισμού Ερνεστ Ουρτασούν, που κάλεσαν την Ευρωπαϊκή Ένωση να μην παραμείνει σιωπηλή απέναντι στις αυταρχικές πολιτικές του Όρμπαν. Η Ευρωπαία επίτροπος Ισότητας Χάντια Λαμπίμπ ταξίδεψε στη Βουδαπέστη για να στηρίξει δημόσια την κοινότητα ΛΟΑΤΚΙ+, τονίζοντας ότι είναι «υποχρέωσή της» ως εκπρόσωπος της ΕΕ.
Η κυβέρνηση Όρμπαν επικαλείται την «προστασία των παιδιών» για να περιορίσει τις δημόσιες εκδηλώσεις υπερηφάνειας, απαγορεύοντας δια νόμου τις πορείες τύπου Pride από τον Μάρτιο του 2025. Μάλιστα, οι διοργανωτές της παρέλασης απειλούνται με πρόστιμα έως 500 ευρώ και ποινές φυλάκισης έως έναν χρόνο. Στο κέντρο της πόλης είχαν τοποθετηθεί κάμερες με σύστημα αναγνώρισης προσώπου, ενώ η κυβέρνηση προειδοποίησε και τους ξένους διπλωμάτες ότι θα υποστούν συνέπειες αν παρευρεθούν.
Από την άλλη, οργανώθηκαν και νόμιμες αντιδιαδηλώσεις από ομάδες της άκρας δεξιάς που φώναζαν συνθήματα όπως «Το Pride είναι αηδία», ενώ τοποθέτησαν και μεγάλους ξύλινους σταυρούς με υβριστικά μηνύματα κατά της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.
Η πρόεδρος της διοργάνωσης, Βικτόρια Ράντβανι, εξέφρασε τον φόβο ότι η απαγόρευση στη Βουδαπέστη θα μπορούσε να πυροδοτήσει φαινόμενα μίμησης και σε άλλα κράτη της περιοχής, όπως η Σλοβακία, η Ρουμανία και η Βουλγαρία, όπου τα ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιώματα παραμένουν ευάλωτα.
Παρά τις απειλές, τουλάχιστον 70 ευρωβουλευτές δήλωσαν συμμετοχή, ενώ 33 χώρες υποστήριξαν επισήμως την εκδήλωση, καταγγέλλοντας τις απαγορεύσεις ως κατάφωρη παραβίαση των συνθηκών που έχει υπογράψει η Ουγγαρία στο πλαίσιο της ΕΕ.
Πριν από την επάνοδο του Όρμπαν στην εξουσία το 2010, η Ουγγαρία θεωρείτο από τις πιο προοδευτικές χώρες της Ανατολικής Ευρώπης. Η ομοφυλοφιλία είχε αποποινικοποιηθεί ήδη από τη
δεκαετία του 1960, ενώ οι ενώσεις συμβίωσης μεταξύ ομόφυλων ζευγαριών αναγνωρίστηκαν το 1996.
Ωστόσο, τα τελευταία 15 χρόνια, το καθεστώς Όρμπαν έχει συστηματικά περιορίσει τα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας, τροποποιώντας το Σύνταγμα και περιορίζοντας ακόμα και τη σεξουαλική διαπαιδαγώγηση στα σχολεία.
Το Budapest Pride φέτος, εκτός από γιορτή υπερηφάνειας, αποτέλεσε σύμβολο αντίστασης. Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά η Ράντβανι: «Δεν είναι απλώς ένα φεστιβάλ – είναι μια διεθνής πράξη υπεράσπισης της ελευθερίας και της αξιοπρέπειας απέναντι στην καταπίεση».