Ўзбекистонда тўй ва маросимлар ўтказилиш тартиби устидан қатъий назорат ўрнатилади
Мамлакатда тўй ва маросимлар ўтказилиш тартиби устидан қатъий назорат ўрнатилади, деган тўлиқ ёндашув эълон қилинди. Оилавий тадбирларда 200 нафардан, ош бериш маросимларида эса 250 нафардан ортиқ меҳмон қатнашa олмайди, деган аниқ меъёр белгилаб қўйилди. Бу қоида барчага бир хил татбиқ этилади ва амалий бажарилишини назорат органлари доимий равишда кузатиб боради.
“Долзарб озиқ-овқат хавфсизлиги даври” сифатида 2026–2030 йилларни белгилаш доирасида “Оқилона истеъмол” (Save Food) дастури амалиётга киритилмоқда. Мазкур ташаббус ортиқча исрофгарчиликларни тўхтатиш, хўжалик юритишда сезиларли тежамкорликка эришиш ҳамда тантаналарда ортиқча харажатларни чеклашга хизмат қилади. Шу асосда 2025 йил 16 сентябрда қабул қилинган 589-сон қарорда тегишли тартиб-таомиллар атрофлича белгилаб берилди.
Қарорга мувофиқ, тўйлар, оилавий тантаналар, маърака ва бошқа маросимлар 2019 йилда қабул қилинган қўшма қарор талаблари асосида қатъий тартибда ўтказилади. Хусусан, оилавий тадбирларда 200 нафаргача меҳмон иштирок этиши, ош бериш маросимларида эса 250 нафаргача одам қатнашиши аниқ белгиланган. Қўшалоқ тўй-ҳашамларда ҳам 250 нафардан ортиқ меҳмонга рухсат берилмаслиги алоҳида қайд этилган.
Шу билан бир қаторда, миллий қадриятларимизга ёт ва ортиқча дабдабабозликка олиб келадиган айрим расм-русумлар ҳамда шоу-тадбирлар қатъий чекланади. Масалан, “куёв навкари”, “чорлар”, “ота кўрди”, “сеп йойди”, “куда чақирди” каби маросимларга, шунингдек мотам тадбирларидаги “етти”, “қирқ”, “йил оши” каби қўшимча урф-одатларга чек қўйилади. Бу ҳолат тантаналарнинг мазмун-моҳиятини асраб қолиш, ортиқча дабдабани йўқотиш ва мақсадга мувофиқ сарф-харажат қилишга қаратилган.
Дастурнинг маъноси шундаки, ҳар бир тадбир ўлчовли, меъёр асосида ташкил этилади. Меҳмон сонини чеклаш, таомлар миқдорини оқилона белгилаш, хизматларни тежамкор режага мувофиқлаштириш орқали маблағ тежалади. Бу эса, ўз навбатида, ижтимоий масъулиятни оширади, исрофни камайтиради ва оилаларнинг молиявий босимини енгиллаштиради.
Президентнинг 2025 йил апрель ойидаги фармонида ушбу тартибларни янада такомиллаштиришга оид механизмлар ишлаб чиқиш вазифаси қўйилган. Август ойида эса Олий Мажлис палаталари кенгашларининг қўшма қарори лойиҳаси тайёрланиб, унда ёшлар ўртасида тежамкорлик ва оқилона истеъмол маданиятини шакллантиришга хизмат қиладиган янги қоидалар ҳам назарда тутилади. Мазкур ҳужжатлар амалда жорий этилса, тантаналарда меъёрийлик, сарф-харажатда мутаносиблик ва маънавий тарбия масалалари янада мустаҳкамланади.