Русија планира да се повлече од договорот за плутониум со САД

Долниот дом на рускиот парламент усвои одлука за повлекување од важен договор со Соединетите Држави, насочен кон намалување на големите залихи на плутониум што останале од илјадници нуклеарни боеви глави од ерата на Студената војна.

Спогодбата за управување и отстранување на плутониум, потпишана во 2000 година, ги обврза и САД и Русија да складираат најмалку 34 тони плутониум за воена употреба, количина за која американските претставници рекоа дека би била доволна за производство на околу 17.000 нуклеарни боеви глави.

Спогодбата стапи на сила во 2011 година.

„Соединетите Држави презедоа низа нови антируски чекори што фундаментално ја променија стратешката рамнотежа што постоеше во времето на договорот и создадоа дополнителни закани за стратешката стабилност“, се наведува во руското објаснување за законот со кој Москва се повлекува од договорот, објави Ројтерс.

Откако двете страни, Москва и Вашингтон, демонтираа илјадници боеви глави по Студената војна, тие останаа со големи залихи на плутониум од нуклеарно оружје, кои беа скапи за складирање и претставуваа потенцијален ризик од ширење.

Целта на договорот од Спогодбата за управување и отстранување на плутониум е плутониумот од нуклеарно оружје да се преработи во побезбедни форми како што е мешано оксидно гориво или да се користи во високонапонски реактори за производство на електрична енергија.

Во 2016 година, Русија го суспендираше спроведувањето на договорот, наведувајќи ги санкциите на САД и она што го опиша како непријателски потези против Русија, проширувањето на НАТО и промените во американскиот метод за отстранување на плутониумот.

Во тоа време, Русија тврдеше дека САД го прекршиле договорот бидејќи, без руско одобрение, и преминале на практиката на едноставно разредување на плутониумот и негово отстранување.

Ројтерс потсетува дека Русија и Соединетите Држави се убедливо најголемите нуклеарни сили во светот и заедно поседуваат околу 8000 нуклеарни боеви глави, односно значително помалку отколку во 1986 година, кога според податоците од Федерацијата на американски научници, имало дури 73 000.