Биринчи ўзбек космонавтини Ўзбеккосмос умумхалқ танловида саралайди
Ўзбекистонда космосга бўлган қизиқиш яна бир поғона юқорилаяпти: Космик тадқиқотлар ва технологиялар агентлиги — «Ўзбеккосмос» биринчи ўзбек космонавтини очиқ танлов орқали аниқлашни режалаштирмоқда. Бу ҳақда агентлик директори ўринбосари Муҳиддин Иброҳимов «Ўзбекистон 24» телеканалига берган интервьюсида маълум қилди.
Унинг таъкидлашича, космонавтликка даъво қилувчиларга талаб қаттиқ бўлади. Гап фақат хоҳиш-истак ҳақида эмас — соғлиқ ҳолати, физиологик кўрсаткичлар, илмий тайёргарлик, хорижий тилларни билиш каби мезонлар асосий роль ўйнайди. «Умумхалқ танлови қилмоқчимиз», дейди Иброҳимов. Яъни номзод бугун ўқувчи бўладими, ишлаётган мутахассисми — фарқи йўқ, энг муҳими, ўша инсон космосга чиқишга муносиб даражада тайёр бўлиши керак.
Шу билан бирга, интервьюда танловнинг аниқ шартлари ва муддатлари айтилмади. Лекин бу ҳам вазиятни янада қизиқ қилади: демак, “ким бўламан?” деган саволга жавоб ҳозирча очиқ, имконият эса кенг.
Иброҳимов яна бир муҳим йўналиш — сунъий йўлдошлар бўйича ишлар кетаяётганини ҳам билдирди. Унга кўра, президентга турли моделлар асосида тақдимот тайёрланяпти. Тақдимотда Ерни масофадан зондлаш учун мўлжалланган сунъий йўлдошнинг тузилиши, фойдали юк қисми, асосий модул, қуёш панелларининг ишлаш принципи ва орбитада қандай кўриниш олишигача тушунтириб берилиши режалаштирилган.
Яна бир илҳом берувчи жиҳат: ҳозир Япониянинг Кюсю технология институтида ўқиётган 7 нафар ўзбекистонлик талаба биринчи миллий илмий сунъий йўлдошни яратиш устида ишлаяпти. Бу — “космос биздан йироқ” деган фикрни бутунлай синдирадиган сигнал.
Эслатиб ўтамиз, президент Шавкат Мирзиёев 16 февраль куни биринчи ўзбек космонавтини тайёрлаш бўйича дастлабки ишлар тақдимоти билан танишган. Унда 10–14 кунлик қисқа муддатли парвозга тайёрлаш таклифи ҳам ўртага ташланган, шунингдек, бундай парвозларни амалга ошириш учун халқаро ҳамкорлик имкониятлари муҳокама қилинган.
Қисқаси, Ўзбекистон космос сари жиддий қадам ташлаяпти. Энди энг қизиғи — ким биринчи бўлиб юлдузларга чиқади? Шу савол жавобини кутишнинг ўзи ҳам ҳаяжон.