Ενα σχέδιο για τη σύγκλιση τριών ρευμάτων
Το Ινστιτούτο Τσίπρα ανακοίνωσε χθες τη συγκρότηση Ομάδας Εργασίας, η οποία σε συνεργασία με αυτό θα επεξεργαστεί ένα σχέδιο για τη «Σύγκλιση της Σοσιαλδημοκρατίας, της Ριζοσπαστικής Αριστεράς και της Πολιτικής Οικολογίας». Και όπως δηλώνεται στην ανακοίνωση, στη χώρα μας αυτή η «ώσμωση ιδεών και πολιτικών ρευμάτων έχει καθυστερήσει σημαντικά».
Αυτή η Ομάδα, της οποίας έχω την τιμή να είμαι συντονιστής, θα εστιάσει στην κριτική της ιδέας που θέλει η μοναδική διέξοδος στο κοινωνικό ζήτημα (με άλλα λόγια, στο ζήτημα της φτώχειας και των κοινωνικών ανισοτήτων) να είναι η ανεξέλεγκτη αγορά, όπου θεωρούνται αδιανόητες οποιεσδήποτε κανονιστικές δεσμεύσεις κοινωνικού περιεχομένου.
Υπό προϋποθέσεις, κάτι τέτοιο μπορεί να οδηγήσει σε τομές στο σημερινό πολιτικό σκηνικό. Ενα σκηνικό όπου το ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ, διά του αρχηγού του, έκανε ένα δειλό άνοιγμα προς τις δυνάμεις του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ και της Νέας Αριστεράς. Ανοιγμα όμως χωρίς θεωρητικές και ιδεολογικές σημαίνουσες, το οποίο επί της ουσίας αποτελεί πρόταση συμπόρευσής τους με το κόμμα του Νίκου Ανδρουλάκη. Η Νέα Αριστερά από τη μεριά της δεν έχει αποφασίσει με ποιον θα πάει και ποιον θα αφήσει.
Ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ αιμορραγεί συνεχώς. Μόνο η διαφαινόμενη ίδρυση νέων κομμάτων από τη Μαρία Καρυστιανού και τον Αλέξη Τσίπρα ταράζει το βαλτωμένο εδώ και δύο χρόνια δημοσκοπικό και κομματικό σκηνικό. Η κυρία Καρυστιανού δείχνει να κατευθύνεται σε μια εθνικιστική ακροδεξιά αφήγηση, η οποία ακούγεται καλά στα αφτιά τμημάτων της κοινωνίας που έχουν απογοητευθεί από τους «παλιούς πολιτικούς» και την «παλιά πολιτική» και εδώ και πολλά χρόνια απέχουν από τη συμμετοχή στις εκλογές. Εξάλλου και η ίδια δηλώνει πως είναι μία από αυτούς τους πολίτες που δεν ψήφιζαν τα τελευταία χρόνια.
Ο Αλέξης Τσίπρας από την άλλη επιχειρεί να καταθέσει μια νέα «πυξίδα», η οποία μπορεί να αποτελέσει το μέσο για τη συνάντηση από τα κάτω, σ’ ένα νέο επίπεδο, των τριών προαναφερθεισών δυνάμεων. Δεν αναζητεί, όπως ειπώθηκε, να στραφεί στο Κέντρο, αλλά κάτι νέο πέρα από τα συνήθη.
Μια ευκαιριακή εκλογική συγκόλληση των υπαρχόντων σήμερα κομμάτων, σ’ αυτόν τον χώρο, θα είναι κάτι σαν πεταμένο σωσίβιο στο μέσο του πελάγους, με την Ιθάκη να είναι μακριά. Χρειάζεται ένα πλοίο – νέο κόμμα, το οποίο θα επιδιώκει όχι τη «σύγκλιση» των ηττημένων, αλλά, σεβόμενο την ιστορία τους, ταυτοχρόνως θα ανακαλύψει μια νέα ήπειρο.
Αυτό πολιτικά, στην εποχή του καπιταλισμού της πλατφόρμας, των πανίσχυρων τεχνολογικών κολοσσών και του παγκόσμιου τραμπισμού, σημαίνει διαμόρφωση προτάσεων και ιδεών για μια νέα συμμαχία της μισθωτής εργασίας και των μεσαίων στρωμάτων με τους, κατά Ρολς, «μη ευνοημένους».
Ενα κόμμα που θα οργανώσει αυτή τη συμμαχία στη βάση πολιτικών που θα εστιάζουν στα κέντρα των κοινωνιών.
Εκεί δηλαδή που το ενδιαφέρον για την παραγωγή συναντάται με το κράτος πρόνοιας και την αναδιανεμητική δικαιοσύνη. Αλλά και ένα κόμμα που δεν θα αδιαφορεί γι’ αυτούς που δεν μπορούν να παρακολουθήσουν τους ρυθμούς των αγορών και σήμερα καίγονται κυριολεκτικά στα άθλια εργοστάσια όπου δουλεύουν. Ενα κόμμα του κόσμου της εργασίας.
Ο Γιώργος Σιακαντάρης είναι διδάκτωρ Κοινωνιολογίας