انقلاب جدید در دهک‌بندی یارانه ها

روز گذشته وزیر رفاه از فرمول جدید یارانه‌ها خبر داد که اجرای آن می‌تواند یک تحول اساسی در نظام حمایتی کشور محسوب شود.

 از سال 1389 به بعد- که پرداخت یارانه نقدی پس از وقفه یک‌دهه‌ای، به مردم آغاز شد- یک سوال جدی در ذهن سیاستگذار وجود داشت که چه کسانی مستحق دریافت یارانه‌های نقدی هستند. البته قبل از پرداخت یارانه‌ها، دولت احمدی‌نژاد به دلیل فقدان دسترسی به آمارهای دقیق نتوانست در طرح اعطای سهام عدالت دهک‌بندی کند و سهام عدالت را براساس قشربندی پرداخت کرد. در این طرح که قرار بود فقط به خانوارهای دهک یک تا ششم سهام عدالت داده شود؛ اما عدم دسترسی به آمار باعث شد 42 درصد از خانوارهای دهک یک تا ششم از دریافت سهام عدالت جامانده و به جای آن، تعداد 17.5 میلیون نفر در دهک‌های 7 تا 10 صاحب سهام عدالت شوند.

از سال 1393 بار دیگر در دولت روحانی موضوع استحقاق‌سنجی برای پرداخت یارانه‌ها مطرح شد که خروجی آن، تشکیل پایگاه رفاه ایرانیان بود. در سال‌های اخیر دهک‌بندی براساس داده‌های پایگاه مذکور انجام شد؛ اما اغلب با اعتراض مردمی روبه‌رو می‌شد. در سال 1403 نیز مدلی برای حذف یارانه از سوی دولت معرفی شد؛ اما این طرح نیز چندان فراگیری نداشت و مختص بخش کوچکی از دهک دهم می‌شد. اما روز گذشته وزیر رفاه از فرمول جدید یارانه‌ها خبر داد که اجرای آن می‌تواند یک تحول اساسی در نظام حمایتی کشور محسوب شود.