Новости за 27.01.2026

د افغانستان لپاره د اروپایي ټولنې ځانګړی استازی ژیل برتراند وایي، برتراند وایي، د طالبانو له چارواکو سره نژدې پرهرو لیدنو کتنو او تعامل کې په افغانستان کې د ښځو او نجونو د حقونو موضوع مطرح کیږي خو پرهغوی د لګول شویو محدودیتونو لیرې کیدل اسانه خبره نده. نوموړي دغه څرګندونې د سې شنبې په ورځ له ازادي راډیو سره په ځانګړې مرکه کې وکړې او ویې ویل چې د همدې لپاره له طالبانو د دوی اصولي تعامل او دوامداره خبرې روانې دي. هغه پرښځو او په ځانګړې توګه د نجونو پرزده کړې د طالبانو له لوري لګول شویو محدودیتونوته په اشاره وویل... Читать дальше...

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وایي دی «هیله لري» چې د تهران پر وړاندې پوځي اقدام ته اړتیا پیدا نه شي، خو ده سیمې ته یو «لوی سمندري ځواک» استولی او د هوایي بریدونو احتمال یې هم ندی ردکړی. ولسمشر ټرمپ د جنورۍ په ۲۶مه له اکسيوس سره په مرکه کې وویل چې د ایران اړوند وضعیت «بدلېدونکی» دی، ځکه هغه سیمې ته «لوی سمندري ځواک» لېږلی دی. د امریکا د مرکزي قوماندانۍ په وینا، د برید ډلې په ګډون د «يو اېس اېس ابراهام لنکن» په مشرۍ د الوتکو وړونکې بېړۍ اوس د منځني ختیځ په اوبو کې ځای پر ځای شوې ده. خو ټرمپ زیاته کړه... Читать дальше...

د افغانستان د فوټسال ملي لوبډله به نن چهارشنبې د آسیا د فوټسال جام سیالیو کې خپله لومړۍ لوبه د سعودي عربستان پر وړاندې ترسره کړي. افغانستان په دې سیالیو کې چې اندونیزیا یې کوربنه ده، په څلورم ګروپ کې له سعودي عربستان، مالیزیا او ایران سره یو ځای دی. د افغانستان د فوټبال فدراسیون په خبره د فوټسال ملي لوبډلې د دې سیالیو لپاره د چمتوالي په ترڅ کې په تایلنډ کې تمریناتي لوبې ترسره کړي دي. دغه سیالۍ د دلوې له اومې څخه د دلوې د میاشتې تر ۱۸ پورې د شپاړسو لوبډلو په ګډون ترسره کېږي.

د بښنې نړیوال سازمان (امنستي انټرنېشنل) د طالبانو له‌ خوا د رسنیو او خبریالانو د ملاتړو بنسټونو د جوازونو لغوه کول او د هغوی د فعالیتونو منع کول، په افغانستان کې د رسنیو د ازادۍ د ځپلو او له منځه وړلو لپاره د دوی د کمپاین یوه برخه بللې ده. دې سازمان د سې ‌شنبې په ورځ، د دلو په ۷مه، په خپلې اېکس پاڼه کې لیکلي چې طالب چارواکي باید سمدستي دا پرېکړه لغوه کړي او دغو بنسټونو ته اجازه ورکړي چې له ګواښ او فشار پرته خپلې مشروع چارې په ازاد ډول ترسره کړي. امنستي انټرنېشنل خبرداری ورکړی چې د رسنیو ملاتړي بنسټونه... Читать дальше...

د تاپي د ګازو د نل لیکې پروژه په هرات ولایت کې یوې نوې مرحلې ته رسېدلې او د دې نل لیکې ۹۱ کیلومتره اوږده کرښه د نلونو د ایښودو لپاره چمتو شوې ده. له منځنۍ اسیا څخه خپریدونکې د تریند ورځپانې د سې شنبې د ورځې د راپورله مځې دا خبره په افغانستان کې د تاپي پروژې مشر او د ترکمنستان جنرال قونسل، باتیر یولوف، د هرات له والي سره په لیدنه کې کړې ده. چارواکو ویلي چې د دغې کرښې ترڅنګ څو کاري کمپونه هم جوړ شوي او تمه ده چې د دې پروژې د هرات د برخې چارې د روان کال تر پایه بشپړې شي. ترکمنستان د دې پروژې پلي کېدو ته لومړیتوب ورکړی دی. Читать дальше...

د افغانستان لپاره د اروپایي ټولنې ځانګړی استازی ژیل برتراند وایي، که طالبان غواړي افغانستان بیرته له نړیوالې ټولنې او نړیوالو بنسټونو سره یوځای شي، باید هغه نړیوال مسولیتونه، په ځانګړې توګه د بشر د حقونو او د ښځو د حقونو په برخه کې چې دې هیواد کړي، پرځای کړي. نوموړي دغه څرګندونې د سې شنبې په ورځ له ازادي راډیو سره په ځانګړې مرکه کې وکړې او ویې ویل، د ښځو د حقونو ترڅنګ په ټوله کې په افغانستان کې د بشري حقونو وضعیت یوه لویه ستونزه ده. هغه زیاته کړه چې د طالبانو د مشرتابه له لوري ډیرې پریکړې په ناسم... Читать дальше...

د ایران په وروستیو مظاهرو کې چې د ایراني ځواکونو له پراخې ځپنې سره مل وې یو شمېر افغان کډوال هم وژل شوي دي. ازادي راډیو په دې ویډیويي راپور کې د ازادې اروپا راډیو د فردا څانګې، د خواله رسنیو د کاروونکو او فعالانو او د بشري حقونو د بنسټونو د معلوماتو په اساس د ځینو هغو افغانانو په اړه معلومات راټول کړي چې په وروستیو مظاهرو کې وژل شوي. صفي الله ستانکزی او نور جزییات

داسې مهال چې نن سه شنبه د جنورۍ ۲۷مه د افغانستان په ختیځو ولایتونو کې د واورو او بارانونو اټکل شوی د ماشومانو د ژغورنې سازمان " سیف د چلډرن" خبرداری ورکړی چې د افغانستان ختیځ په پنځه میاشتې مخکې شوې زلزله کې د اغیزمنو شویو کورنیو او ماشومان ژوند د سختې یخنې او اورښتونو له امله له خطر سره مخامخ دی. دغه سازمان په یوه خبرپاڼه کې چې دوشنبه د جنورۍ ۲۶مه یې په خپل ویب پاڼه خپره کړې ویلي، لا هم نږدې ۵۷۰۰ کورنۍ د سختې یخنۍ او واورې په منځ کې په خیمو کې ژوند کوي او یوازې په یو ترپال سره له واورې او سوړ باد خوندي دي. Читать дальше...

په ایران کې د وروستیو مظاهرو پرمهال چې د ایراني ځواکونو له پراخې ځپنې سره مل وې یو شمېر افغان کډوال هم وژل شوي دي.

افغانستان کې دطالبانو د حکومت د ټولګټو چارو وزارت وايی د سالنګ لار پرانیستل شوه. دوزارت ویاند محمد اشرف حق شناس د سې شنبې په ورځ، د فبروري په ۲۷مه په خپله ایکسپاڼه ولیکل چې دغه لویه لاره د ماسپښین له ۲:۰۰ بجو راهیسې د مسافر وړونکو موټرو پر مخ پرانیستل شوې ده. وزارت یو ځل بیا له خلکو غوښتي چې د سالنګ په لویه لاره د سفر پر مهال له ډېر احتیاط څخه کار واخلي، د ترافیکو قوانین مراعات کړي، او د ژمي خوراکي توکي او ګرمې جامې، او همدارنګه د وسایطو تجهیزات او توکي لکه چینونه او دموټر غوړ له ځان سره ولري. د... Читать дальше...

د اوکراین چارواکي وايي روسي ځواکونو په دوو جلا بریدونو کې دوه کسه ووژل او د دوو کوچنیانو او یوې امیدوارې ښځې په شمول یې ۲۰ تنه نور ټپیان کړل. د فرانسې د خبري اژانس د رپوټ په اساس ، دغه بریدونه د اوکراین د دونتسک ختیځ کې د سلوویانسک ښار او په جنوب کې بندري ښار، اودیسه کې شوي دي. د سیمې والي اولیګ کیپر په ټولنیزو رسنیو کې ولیکل چې روسي ځواکونو څه دپاسه ۵۰ ډرونونه وتوغول چې له امله یې دهستوګنې څو ودانۍ ، یوه کلیسا او څو ښوونځي زیانمن شول. د تورسمندر په غاړه داوکراین دصادراتو او وارداتو لپاره مهم اودیسه... Читать дальше...

دازادې اروپا / ازادي راډیو د ایراني څانګې ،راډیو فردا،د موندنو په اساس د یزدان تمنا په نامه یو ۱۸ کلن افغان ځوان په ایران کې د وروستیو لاریونو په مهال د مرغومې په اتلسمه په مشهد کې په سر په ګولی ویشتل شوی وژل شوی دی. دغه ځوان او یو ایرانی ملګری یې ، د قاسم اباد سیمه کې د ایران د امنیتي ځواکونو یوې پوستې ته نږدې ویشتل شوي دي. خو په ایران کې د وروستیو لاریونونو په ترځ کې د افغانانو د وژل کیدو دقیق شمیر تراوسه نه دی خپور شوی او ایراني چارواکو هم تراوسه په دې هکله څه نه دي ویلي. خو فردا راډیو ته سرچینو... Читать дальше...

نیویارک ټایمز رپوټ ورکوي چې د امریکايي چارواکو او طالبانو ترمینځ له څو میاشتو راهیسې پټې خبرې رواني دي چې تمرکز یې د بندیانو په خوشې کولو دی چې ولسشمر ټرمپ ته اولویت لري. در پوټ په اساس، په داسې حال کې چې واشنګټن د لږترلږه دریو امریکايي بندیانو دخوشي کیدو غوښتنه کړې طالبان وايي دوی سره د دینیس والتر کویلې او پولینیسیس جاکسون په نومونو یواځې دوه امریکایان بندیان دي. طالبان وايي د محمود شاه حبیبي په نامه د دریم افغان الاصله امریکايي دبرخلیک په اړه معلومات نلري. د طالبانو د حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد نیویارک ټایمز ته ویلي ... Читать дальше...

د پاکستان له کراچۍ ښاره يو سړي او د هغه مېرمنې د چين د پولې پر لور پلی تګ پیل کړی دی. دغه کسان اوس پېښور ته رسېدلي دي. هغوی مشال راډیو ته ويلي چې د مياشتو په دې سفر کې يې سختۍ ليدلي، خو ځای پر ځای يې ولس هرکلی هم کړی دی. ويډيو رپورټ

په افغانستان کې له ماشومانو د ملګرو ملتونو د ملاتړ وجهي صندوق «یونیسف» وایي، د نجونو په زده کړو د محدودیت تر څنګ په ښوونځیو کې نن سبا هلکان هغومره نه جذبیږي لکه مخکې.

د افغانستان په ګڼو ولایتونو کې نن ورښتونه روان دي او سباته هم د ورښتونو اټکل شوی دی. په دې ترڅ کې د ماشومانو د ژغورنې سازمان " سیف د چلډرن" خبرداری ورکړی چې د افغانستان په ختیځ کې د پنځه میاشتې مخکې زلزلې له امله د اغیزمنو شویو کورنیو او ماشومان ژوند د سختې یخنې او اورښتونو له امله له خطر سره مخ دی.

د افغانستان د خوست ولایت په تڼیو ولسوالۍ کې د قومي مخورو په هلو ځلو او مينځګړتوب د دوو کورنیو تر مينځ ۱۱ کلنه "دښمني" په "دوستۍ" بدله شوې ده. د يادې دښمنۍ پر مهال دواړو لوريو ته پکې ځاني او مالي زيانونه اوښتي ول. د پخوانۍ دښمنۍ ښکیلو لورو له نورو خلکو هم وغوښتل چې شته دوښمنۍ خپل نوي نسل ته په میراث کې پرینږدي. د خوست د ځايي ادارو د معلوماتو له مخې یوازې د هغه ولایت په تڼیو ولسوالۍ کېد شخصي دښمنیو ۳۴۲ قضیې ثبت دي. ويډيويي راپور .

د پاکستان په بېلا بېلو برخو کې په دریو جلا، جلا ټرافیکي پیښو کې لږ تر لږه ۱۱ کسان وژل شوي دي.د خيبر پښتونخوا د ژغورنې او مرستندويه چارو ادارې (رېسکيو ۱۱۲۲) وياند بلال فيضي د جنورۍ پر ۲۷مه مشال راډيو ته وويل چې تېره شپه (د جنورۍ پر ۲۶مه) په صوابۍ کې له انبار انټرچېنج سره نېږدې د باران پر مهال د يو ټرېلر له دريو نورو ګاډو سره د جنګېدو په پېښه کې دوه کسان ووژل شول او ۱۰ نور ژوبل شول. نوموړي زياته کړه د پېښې ژوبل کسان د هغې ضلعې باچا خان روغتون ته د درملنې لپاره رسول شوي دي. اخوا د پاکستان ډان او جيو... Читать дальше...

د جاپان حکومت هغه دوه پانډاګان چین ته لېږدوي چې بیجنګ ورته د "پانډا ډېپلوماسۍ" په نوم د لسیزو پخواني دود له مخې ورکړي ول. په دې لړ کې د جنورۍ پر ۲۵مه ګڼ خلک د ټوکیو ژوبڼ ته له دوو پانډاګانو سره مخه ښې ته ورغلي ول. دا په داسې حال کې ده چې په وروستیو کې د ټوکیو او بیجنګ ترمینځ تعلقات ساړه شوي دي. په دې اړه د رویټرز او اې اېف پي له ویډيوګانو جوړ رپورټ وګورئ.

په تعبید کې د افغانستان د المپیک د ملي کمیتې مشر حفیظ الله ولي رحیمي د اسیا د المپیک شورا د "لیاقت"جایزه ګټلي ده. هغه ته دا جایزه د دوشنبې په ورځ د (جنوري۲۶مه) د ازبکستان په پلازمینه دوشنبې کې د دې شورا په۴۶مه عمومي ناسته کې ورکړه شوه. رحیمي له ۲۰۱۸ کال راهیسې د افغانستان د المپیک د ملي کمیټې مشري په غاړه لري. په ۲۰۲۱کال کې د تیر جمهوري نظام له پرځیدو وروسته دې کمیټې په تعبید کې په کار پیل وکړ چې مشري يې ښاغلی رحیمي کوي. که څه هم د افغانستان دننه د طالبانو حکومت احمد الله وثیق د المپیک د ملي کمیټي... Читать дальше...

د ملګرو ملتونو د ماشومانو د ملاتړ صندوق یونیسف وايي، په ښوونځیو کې د هلکانو نوملیکنه د پخوا پرتله کمه شوې ده. یونیسیف د دوشنبې په ورځ د (جنوري۲۶مه) پر خپلې ایکس پاڼې ولیکل، "د طالبانو له خوا د نجونو پر زده کړو بندیز، د دوه نیم میلیونو نجونو سربیره په ښوونځيو کې د هلکانو په نوملیکنه هم کمښت راوستی دی". دې ادارې خبرداری ورکړی چې په افغانستان کې پر زده کړو بندیز د یوه نوي نسل راتلونکی په خطر کې اچولی دی. پر افغانستان د طالبانو له واکمنیدو راهیسې له شپږم ټولکي پورته نجونې ښوونځیو ته له تګه محرومه دي. Читать дальше...

د افغانستان تر نولس کلنو کم عمره کریکټ لوبډلې د نړېوال جام د دویم پړاو په لومړنۍ لوبه کې له سریلانکا څخه ماتې وخوړه. د سریلانکا او افغانستان ترمنځ دا لوبه نن دوشنبه ترسره شوه چې لومړی افغان لوبډلې توپ وهنه وکړه او په ۴۹،۵ اورونو کې یې مقابلې لوبډلې ته ۱۹۳ منډې هدف وټاکه. د سریلانکا لوبډلې وکولی شو چې په ۴۶ م اور کې ټاکل شوی هدف پوره او د ۴ ویکټو په توپیر لوبه په خپل نوم کړي. په دې پړاو کې د افغانستان دویمه لوبه د جمعې په ورځ له ایرلینډ سره ده. د افغانستان تر نولس کلنو کم عمره کریکټ ملي لوبډلې د نړېوال... Читать дальше...

په امریکا کې وروستیو سختو واورو او سړې هوا تر اتلسو زیات کسان وژلي دي. د نړیوالو اژانسونو د راپورونو له مخې، د واورې توپان په بیلابیلو ایالتونو کې میلیونونه کسان اغیزمن کړي دي. د دغو راپورونو له مخې، په ټکساس ایالت د موټرو د ښوییدو په پېښه کې درې کسان وژل شوي دي. د جرمني خبري اژانس د نیویارک ښارول زوهران ممداني په حواله راپور ورکړی چې په دې ښار کې پنځه کسان د یخې هوا له کبله مړه شوي دي. راپورونه وايي، د ټکساس او نیویارک سربیره په میشګین او لوییزیانا ایالتونه کې هم خلکو ته مرګژوبله اوښتي ده. له تیرو... Читать дальше...

د افغانستان د خبریالانو د ملاتړ سازمان د طالبانو له خوا د خبریالانو د ملاتړ بنسټونو لغوه کول د رسنیو د ازادیو خلاف بللي دي. د افغانستان د خبریالانو مرکز د دوشنبې په ورځ (د جنوري ۲۶مه) د یوې اعلامیې په خپرولو سره ویلي، "د طالبانو د حکومت د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت له لوري د خبریالانو او رسنیو د ملاتړ بنسټونو د فعالیت جواز لغوه کول د رسنیو قانون او د رسنیو د ازادۍ له بنسټیزو اصولو سره په ټکر کې دي". یاد سازمان دا اقدام "د واکمنې ادارې د یو غږیز سیاست په چوکاټ کې د بیان د ازادۍ او د رسنیو د ازادۍ د ځپلو د بهیر دوام" بللی دی. Читать дальше...